Kriz, büyük bir işçi kıyımı dalgasına ve dolayısıyla emek sömürünün daha vahşi biçimler kazanmasına doğru evriliyor. Şimdiye kadar parça parça gerçekleşen kıyımların kitlesel nitelik kazanacağını gösteren emareler çoğalıyor. Bunlardan biri de online satış platformlarındaki gelişmeler. Getir’in çalışanların yüzde 14’ünün kıyıma uğrayacağı haberleri bu alandaki kıyım dalgasının genişleyeceğini de gösteriyor.
Bu konuda Getir tek de değil. Onun Avrupa’daki en büyük rakiplerinden biri olan Gorillas’ın 300 kişiyi işten çıkardığı ve çeşitli Avrupa pazarlarında satışlar veya çıkışlar da dahil olmak üzere stratejik seçenekleri keşfetmeyi planladığı belirtiliyor. İsveç’in şimdi al, sonra öde şirketi olan Klarna da işçilerin yüzde 10’unu çıkaracağını açıkladı. Arkasının başka şirketler ve kararlarla geleceğini kestirmekse zor değil.
2015’te Nazım Salur tarafından kurulan ve hızla büyüyerek uluslararası yatırımcılarla da buluşup pek çok ülkede faaliyete başlayan Getir, gerçekleştireceği işçi kıyımını küresel ölçekte ve Türkiye’de artan enflasyonist ortama bağlıyor. “Maliyetleri azaltmak”ta başvurulan klasik yöntemle işçi sayısını azaltma ve kalan işçilerin iş yükünü arttırma yoluna gidiyor.
Hızla büyüyerek geçtiğimiz dönem itibariyle piyasa değeri 12 milyar dolara ulaşan ve 9 ülkede faaliyet gösteren Getir’in binlerce işçiyi işten çıkaracağına dair ilk haber ABD’li yayın kuruluşu Tech Crunch’ta yer aldı. Buna göre dokuz ülkede yaklaşık 32 bin kişiyi istihdam eden şirket 4 bin 480 kişinin işten çıkaracak. Getir şu anda Türkiye’deki ana pazarının yanı sıra İngiltere, Almanya, Fransa, İtalya, İspanya, Hollanda, Portekiz ve ABD’de faaliyet gösteriyor.
Şirketin özgünlüğü siparişleri kendi depolarından tedarik etmek. Mottosuysa “hız”. Bu hızı hem birçok noktada kurduğu ve pek çok ürünü topladığı depolardan doğrudan hizmet sunmasıyla hem de çalışanları “hız” baskısıyla iliklerine kadar sömürmesiyle sağlayabiliyor.
İşçi sınıfı cephesinde açlığa işsizliğin de eklendiği ciddi bir yıkımla karşı kaşıya kalınacak. Bu gerçeğe göre politika belirlemek ve pratikleştirmenin ne kadar yaşamsal olduğunu söylemeyeyse gerek yok.
Alınteri Gazetesi 21. Yüzyıla Sosyalizmi Yazacağız!