Alınteri Gazetesi 21. Yüzyıla Sosyalizmi Yazacağız!
Birleşik Metal-İş Sendikası Sınıf Araştırmaları Merkezi’nin (BİSAM) Endeksa ortalama kira verisi, TÜİK Tüketim Harcamaları Araştırması ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Asgari Ücret İstatistikleri üzerinden yaptığı hesaplamaya göre, eşi çalışmayan ve iki çocuklu bir asgari ücretli, şubat ayında eline geçecek olan ücretle gıdaya günlük sadece 267 lira ayırabilecek.
Türkiye genelinde ortalama kira (80 metrekarelik bir daire için) 18 bin 400 lirayken yeni geliri ile asgari ücretlinin konut harcamalarının tümüne (konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar) ayırabileceği tutar yalnızca 9 bin 329 lira, kiraya ayırabileceği tutar ise 6 bin 873 lira olabilecek!
Asgari ücretli, çocuk başına eğitim için ancak 67 lira, bir boğaz için öğün başına günlük 22 lira ayırabilecek!
Asgari ücretlinin gıdaya ayırabileceği pay sadece 8 bin lira. Buna göre asgari ücretli elde ettiği gelir ile sadece 9 gün karnını doyurabiliyor!
2024 yılı TÜİK tüketim araştırması sonuçlarına göre en yoksul yüzde 20’lik gelir grubunun, gelirinin ancak yüzde 28,5’ini gıda harcamalarına ayırabildiği hatırlatılan araştırmada yine aynı verilere göre tek gelirli bir asgari ücretli ailesinin dönem itibariyle en yoksul yüzde 20’lik dilim içerisinde yer aldığı vurgulandı.
Sefalet sadece sofrada değil
Eşi çalışmayan ve 2 çocuklu bir asgari ücretlinin, şubat ayında alacağı 28 bin 75 liralık gelirinden gıda için günlük ayırdığı 22 lira ile hem eşinin hem kendisinin hem de çocuklarının karnını doyurmak zorunda olduğu belirtilen araştırmada, konut sorunu için şunlar ifade edildi:
Endeksa istatistiklerine göre Kasım 2025 tarihi itibariyle Türkiye genelinde (80 metrekarelik bir daire için*) ortalama kira 18.400 lirayken, asgari ücretlinin kira (gerçek ve izafi kira) için ayırabildiği tutar sadece 6.873 liradır. Buna göre asgari ücretlinin sağlıksız bir çevrede, kentsel donatı hizmetlerinin en az olduğu, deprem riski altındaki konutlarda yaşamak zorunda kaldığı söylenebilir. Sefalet sadece sofrada değil, sağlıksız konutlarda da asgari ücretliyi bulmaya devam etmektedir.
Servis yoksa…
Asgari ücretlinin, çalıştığı işyerinin servis imkânı yoksa işyerine ulaşımının bile büyük bir sorun olduğu belirtilen araştırmada, “Örneğin İstanbul’da 2025 yılı için mavi kart 2748 liradır. Asgari ücretlinin 2026 yılında tüm aile ferleri adına ulaşım için ayırabileceği aylık tutar ise sadece 2.838 liradır” hatırlatması yapıldı.
Hiçbir kültürel hizmet alamaz
Asgari ücretlinin kültürel hizmetlere aylık sadece 10 lira, eğlenceye 34 lira, gazete, kitap ve kırtasiyeye 78 lira ayırabileceği belirtilen araştırmada “Bu miktar ile ne sinemaya ne tiyatroya gidebilmek ne de kitap almak mümkündür” denildi.
Defter kalem bile alamaz
Isınma, bakım, onarım, temizlik ve hatta kadro eksikliği nedeniyle öğretmen ihtiyacı, kaynak yokluğu bahanesiyle velilerin ödediği katkı paylarına teslim edilen eğitim koşularında asgari ücretlinin, çocuğuna defter kalem bile alamayacak durumda olduğu vurgulanan araştırmada “Okul tercihleri büyük oranda, yoksul ve kaynak yokluğundan eğitim veremez durumdaki okullardır. Yani asgari ücretlinin çocuğunu okutması, aylık çocuk başına 67 liralık tutar ile yokluktan dolayı neredeyse mucizedir. Asgari ücretlinin Şubat 2026’da her aile ferdi için bir öğün başına 22 lira ile karnını doyurması, 6.873 liraya barınması, çocuk başına aylık 67 liralık eğitim harcaması ile çocuklarını yetiştirmesi beklenmektedir” diye belirtildi.
