Dünyada ve Türkiye’de çocuk işçilik büyüyor, ölümler artıyor!



TÜİK verileri ve CHP’li Veli Ağbaba’nın hazırlattığı rapor dünyada ve Türkiye’de çocuk işçiliğin arttığını, okula gitmeyen çocuk sayısının büyüdüğünü ve çalışırken ölen çocukların rakamlarının katlandığını gösteriyor


Asgari ücretin dört kişilik bir ailenin açlık sınırında yaşamasına bile yetmediği, işsiz sayısının hızla 10 milyona doğru ilerlediği, güvenceli işin hayal olduğu bu koşullarda çocuk işçi sayısındaki tırmanış da doğal bir sonuç oluyor. Eğitimin paralı hale gelmesi, eğitim sisteminin emekçi çocuklarını meslek liselerine mecbur bırakması gibi başka faktörlerle de birleşen bu gerçek, çocuk emeğinin kapitalist üretimin bir parçası olması süreçlerini tetikliyor.

CHP’li Ağbaba’nın “Dünyada ve Türkiye’de çocuk emeği sömürüsü” başlıklı raporu ya da TÜİK’in açıkladığı veriler konuyla ilgili tablonun tahmin edilenden daha ağır olduğunu gösteriyor.

1 milyondan fazla çocuk çalışıyor!

Ağbaba’nın hazırlattığı rapora göre Türkiye’de kayıt dışı çalıştırılan çocuk sayısının 600 bin. Bu sayı çıraklık ve stajyerlikle birlikte bir milyondan fazla çocuğun emeğinin sömürüldüğüne işaret ediliyor.
Rapora göre Türkiye, Avrupa Birliği’ne (AB) adaylık sürecinde olan ülkeler ile kıyaslandığında Karadağ, Arnavutluk, Makedonya ve Sırbistan’dan sonra en çok çocuk işçiliğine sahip olan ülke konumunda bulunmaktadır.

TÜİK: Çocukların yüzde 21,1’i çalıyor

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) de 2018 yılında Türkiye nüfusunun yüzde 28’ini oluşturan çocukların, aynı dönemde işgücüne katılım oranının yüzde 21,1’e yükseldiğini duyurmuştu. 2017 yılında 15-17 yaş grubundaki çocukların işgücüne katılma oranının yüzde 20.3 düzeyinden olduğunu, 2018 yılında bunun yüzde 21.1’e yükseldiğini kaydetmişti. Buna göre bu yaş aralığındaki her beş çocuktan biri çalışıyor.

Dünyada her 10 çocuktan biri çalışıyor

Güvencesiz ve yoğun emek sömürüsü koşullarında çalışan çocuklar dünyanın her yerinde aynı kapitalist sömürü çarkının dişlileri altında eziliyor. Ağbaba’nın hazırladığı rapora göre dünyadaki her 10 çocuktan biri çalışıyor, 50 milyon çocuk eğitim hakkından yararlanamıyor.

Dünyada 154 milyon çocuk işçi var

Dünyada 5-17 yaş grubundaki 154 milyon çocuk, işçi olarak çalışıyor. 75 milyonu fiziksel ve zihinsel gelişimlerini olumsuz etkileyen işlerde çalışıyor. 95 milyonunu erkek çocuklar, 64 milyonunu ise kız çocukları oluşturuyor. Çocuk işçilerin yüzde 72’si tarım, yüzde 16’sı hizmet sektörü, yüzde 12’si ise sanayide çalıştırılıyor.

Her yıl 10-13 bin çocuk iş cinayetlerinde katlediliyor

Dünya genelinde yaşanan iş cinayetlerinde her yıl ortalama 10 bin-12 bin arası çocuk hayatını kaybediyor.

Türkiye’de çocuk işçilik ‘meslek eğitimi’ adı altında yasallaşıyor!

Ağbal’ın raporunda Türkiye’de çocuk işçiliğin özellikle mesleki eğitim adı altında yasallaştırıldığı, milyonlarca çocuğun “çıraklık” adı altında ucuz işgücü olarak üretime katıldığı, 2015 yılında çırak sayısı 245 bin iken şu anda bu sayının 1 milyonu aştığı vurgulanıyor.

Kayıtdışı 600 bin çocuk

Türkiye’de özellikle mesleki eğitim adı altında çocuk işçilik yasal hale getirilmiştir. Milyonlarca çocuk “çıraklık” adı altında ucuz işgücü olarak kullanılmaktadır. Türkiye’de 2015 yılında çırak işçi sayısı 245 bin iken şu an hali hazırda çırak işçi olarak çalıştırılan çocuk işçi sayısı 1 milyonu aşmış durumdadır.

En çok tarımda

Türkiye’de sektörlere göre çalışan çocuk işçilerin dağılımına bakıldığında, çocuk işçilerin yüzde 57.1’inin tarım sektöründe çalıştırıldığı ortaya çıkıyor. Tarımdan sonra çocuk işçilerin çalıştırıldığı en büyük ikinci sektörü yüzde 27.1 oranıyla hizmet sektörü olurken, üçüncü sektör ise yüzde 15.8 oranıyla sanayi sektörü olmaktadır. Türkiye’de ayrıca çocuklar “sokakta çalışma” (çiçek satıcılığı, araba camii silme, geri dönüşüm atıkları toplama gibi) olarak tanımlanan iş
sahalarında da çalışmaktadır.

Çıraklık ve stajyerlik bitmeli

Türkiye’de çocuk işçiliğiyle mücadele için çocukların stajyerlik ve çıraklık adı altında ucuz işgücü olarak çalıştırılmalarına son verilmelidir. Türkiye genelinde çocukların maruz kaldığı her türlü sosyal ve psikolojik baskılara önlem olarak Çocuk Hakları adı altında birimler kurulmalıdır. 18 yaş altı çocukların çalıştırılmamasının önüne geçilmesi için gerekli yasal düzenlemelerin hayata geçirilmesi gerekmektedir.

190 çocuk işçi öldü

2016’da 18’i 14 yaş altı olan toplam 63 çocuk işçi, 2017 yılında 18’i 14 yaş ve altı olan toplam 60 çocuk işçi ve 2018 yılında da 23’ü 14 yaş ve altı olmak üzere toplam 67 çocuk işçi hayatını kaybetti. Verilere göre 2016-2018 yılları arasında toplam 190 çocuk işçi hayatını kaybetti.