Alınteri Gazetesi 21. Yüzyıla Sosyalizmi Yazacağız!
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın bünyesinde 900 tondan fazla asbest olduğu belirtilen Brezilya donanmasına ait savaş gemisinin İzmir Aliağa’da sökülmesine izin verdiğinin açığa çıkmasının ardından pek çok kurum açıklama yaparak, doğaya, halk ve işçi sağlığına ciddi zararlar verecek bu söküm işine verilmemesini istedi.
TTB: Türkiye’ye sokulmaması için her türlü bilimsel ve hukuksal mücadeleyi vereceğiz
Türk Tabipleri Birliği (TTB) Twitter hesabından yaptığı açıklamada “Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre; başta asbest olmak üzere tehlikeli atık yüklü NAe Sao Paulo isimli Brezilya donanmasına ait geminin, sökülmek üzere Aliağa’ya getirilmesi izninin Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verildiğini öğrendik” dedi. TTB, halk sağlığı açısından büyük risk oluşturan geminin Türkiye’ye sokulmaması için her türlü bilimsel ve hukuksal mücadeleyi sürdüreceğini vurguladı.
Aliağa Çevre Platformu’ndan imza kampanyası
Hiçbir ülkenin kabul etmediği asbest ve onlarca ton tehlikeli atık yüklü geminin Aliağa’ya getirilesine tepki gösteren Aliağa Çevre Platformu da “Kanser olmak istemiyoruz” diyerek imza kampanası başlattı. “Havamızın, suyumuzun ve toprağımızın daha fazla kirlenmesine izin vermeyeceğiz” denilen imza metninde şunlar ifade edildi:
600 Ton ASBEST içerdiği ve onlarca ton tehlikeli atık barındırdığı söylenen, hiçbir ülkenin kabul etmediği SAO PAULO gemisi, söküm için ALİAĞA’ya geliyor.
Bizler; Aliağa, çevresi ve İzmir’de yaşayan insanlar olarak, sökümü sürecinde, çevreye, havaya ve denize saçılacak olan asbest ve tehlikeli atıklarıyla, Foça, Menemen, Çiğli ve Karşıyaka’yı hatta İzmir merkezini etkileyecek olan geminin, Aliağa’da sökülmesini istemiyoruz.
Kirlilikte kritik sınırı aşmış bölgemiz ve ALİAĞA, DÜNYANIN ÇÖPLÜĞÜ DEĞİLDİR.
Kanser olmak istemiyor, temiz hava solumak istiyoruz.
Havamızın, suyumuzun ve toprağımızın daha fazla kirlenmesine izin vermeyeceğiz.
Benzer tepkiler pek çok çevre platformu, uzman kuruluş, kitle örgütü, sendika tarafından da dile getirildi. CHP’li İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanı Tunç Soyer de 30 Mayıs itibariyle Türkiye’ye getirilmesine izin verilmesine ilişkin kararın iptali için her türlü hukuki girişimde bulunulacağını belirtti.
Bakanlık: Tehlikeli, riskli bir durum yok!
Çevre Bakanlığı’ysa tepkiler üzerine yaptığı açıklamada, kamuoyunda oluşan kaygı nedeniyle gemi üzerinde uzmanların bir kez daha kontrol yaptığını; gemide tehlikeli, riskli herhangi bir durum tespit edilmediğini kaydetti.
Geminin Türk karasularında da denetimlerden geçirileceğini vurgulayan bakanlık yetkilileri, “En ufak bir tehlikeli durum, risk söz konusu olursa gemi hiç tereddütsüz geri gönderilecek” ifadelerini kullandı.
DGD-SEN: İşçilerin ve halkın canına kastediliyor!
Depo, Liman, Tersane ve Deniz işçileri Sendikası (DGD-SEN) da konuyla ilgili açıklamada bulunarak işçilerin karşı karşıya kaldığı tehlikeye dikkat çekti. Söz konusu gemiyi Aliağa’ya getirmenin, gemi söküm işçilerinin ve halkın canına kast etmek olduğunun vurgulandığı açıklamada, şöyle denildi:
“Çin dahi bu sektörden çekilme kararı aldı”
“Gemi söküm dünyanın en tehlikeli işleri arasında değerlendirilen oldukça riskli bir sektördür. Bu nedenle gelişmiş kapitalist ülkeler (ABD, Birleşik Krallık, Almanya ve Fransa gibi) bu sektörün ülkelerinde faaliyet göstermesine izin vermiyor.
Hatta ucuz iş gücü ve işçi sağlığı ve iş güvenliği meselelerinde sıkça eleştirilen Çin dahi bu sektörden çekilme kararı aldı. Şu anda Bangladeş, Hindistan, Pakistan ve Türkiye ise gemi söküm sektörünün faaliyet gösterdiği ülkelerdir. Bu ülkelerin gemi söküm için tercih edilmesinin nedeni ise, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda hem ulusal hem de uluslararası mevzuata uygun hareket etmemeleri ve gerekli denetimleri uygulamamalarıdır.
Türkiye özelindeki duruma bakıldığında, gemi sökümde işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemlerinin gerekli ölçülerde uygulanmadığı, denetimlerin de titiz ve sağlıklı bir çerçevede yürütülmediği bilinmektedir. Gemi sökümde özellikle asbest gibi tehlikeli maddelerin taşınması ve ayrıştırılması süreci oldukça önemlidir. Bu durum sadece işçi sağlığını değil; aynı zamanda çevre sağlığını da ilgilendiren oldukça tehlikeli sonuçları ortaya çıkarabilir.
Mayıs ayında söküm izni verildi
Bu çerçevede oldukça tehlikeli bir vakanın yaşanmasına adeta davetiye çıkaran bir durum söz konusudur. Çevre, Şehircilik ve iklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Brezilya donanmasına ait olan Nae Sâo Paulo adli savaş gemisinin Aliağa’da sökümü için Sök Denizcilik’e 30 Mayıs 2022’de izin verildi. Gemide yaklaşık 900 küsür ton asbestin yani sıra, zehirli gazlar, ağır metaller, ağır yağlar, hidrokarbonlar, radyoaktif maddeler, vektörler, balast suyu, organotin, PCB, PPB, PCts ve daha birçok insan sağlığı ve çevreyi tehdit edecek madde bulunduğu belirtiliyor.
“Kanser vakalarının ortaya çıkması yüksek bir ihtimaldir”
Geçen yıl NAE Sâo Paulo gemisi konusunda birçok kesim, söküm faaliyeti nedeniyle ortaya çıkacak tehlikelere dair uyarmıştı. Ancak uyarılar dikkate alınmadı ve gemi söküme şartlı onay verildi. Bu geminin yine her zaman olduğu gibi işçi sağlığı ve iş güvenliği ve çevre sağlığı dikkate alınmadan söküm işleminin yapılması çok ciddi sonuçlara neden olacak.
Zira birçok kanser vakasının hem işçilerde hem de bölge halkında önümüzdeki yıllarda ortaya çıkması oldukça yüksek bir ihtimaldir. Anayasanın ve Türkiye’nin taraf olduğu Uluslararası Çalışma Örgütü Sözleşmesinin, Basel Konvansiyonu’nun ve Izmir Protokolü’nün ihlâli anlamına gelecek bu uygulama hem ulusal hukukun hem de uluslararası hukukun ihlâl edilmesi demektir.
Hiçbir meşru ve yasal gerekçesi olmadan gemi sökümde bu tip faaliyetlere izin verilmesi işçi sağlığı ve halk sağlığına yönelik ciddi bir saldırı anlamına geliyor. İşçilerin ve halkın sağlığıyla oynamayın! Gemi sökümde derhal işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemleri uygulansın! Gerekli denetimlere tabii tutulmayan ve usule uygun işlem görmeyen NAE Sâo Paulo başta olmak üzere asbest ve diğer tehlikeli maddeleri içeren tüm gemilerin söküm işlemi hemen yasaklansın!”