Pazar, 28 Haziran 2026

1 Deprem 1 Tweet



Depremle de kendisini bir kez daha gösterdi ki burjuva aklı için toplumun gerçekliği ve onun sorunları diye bir konusu, gündemi, planı, programı yoktur.


Cihan Çetin

Dün, 2 Mart 2023’te, Altılı Masa “aday belirmek” için bir araya geldi. Toplantının öncesi ve sonrasına dair uzun uzun çok fazla, derinlik siyasi tespit yapmak mümkündü.

Ancak 6 Şubat 2023 günü 04:17’de Türkiye’de depremle yıllardır biriktirdiği tüm kiri, pası, çürümeyi de yaşadı ve yaşamaya devam ediyor. Türk tekelci burjuvazisinin ürettiği her şey tüm leşliğiyle ortaya serildi. Ortaya konulan tüm dayanışma biçimleri, yapılan engellemelere, fiziki ve itibar saldırılarına rağmen, bırakalım siyasi tarifleri en hümanist anlamda insanlığa dair umudun varlığını gösterdi.

Türkiye 6 Şubat günü doğanın gücü tarafından normallikten çıktı.

Altılı Masa’nın toplantısınının hemen arından yapılan yazılı açıklama TV’lerde tartışılırken bile programlara katılanlar depremin varlığından, enkazların bile hâlâ kalkmamış olmasından bahsediyorlardı. Ta ki saat 21:14’e kadar.

21:14’te İYİ Parti milletvekili Ümit Dikbayır, 10 dakika sonra sileceği, “Millet 5’ten büyüktür” tweetini attı ve ortalık karıştı. O dakikadan sonra ne 45 bin ölü kaldı ortalıkta ne olası depremlere hazırlık; ne deprem sırasında olan biten rezillikler kaldı ne de beklenen İstanbul depremi.

Son bir haftadır “normalleşme”, “normale geri dönme” tartışmaları başlamıştı bile. Hatta 1 haftalık resmi ulusal yastan sonra edepsizlik etmemek için bir süre daha normal yayına dönmeyen TV’lere “normal yayına dönmeleri” noktasında baskı yapıldığı söylentileri ortalıkta dolanmaya başlamıştı.

Ancak dün 10 dakika ortalıkta duran bir tweet, burjuva siyasi aklının (aslında sadece aklı değil tüm varlığının) depremle uzaklaştığı kendi normaline dönmek için can simidi oldu desek yeridir. Ama normale dönmeyi sadece egemen burjuva aklıyla sınırlarsak da haksızlık etmiş oluruz. Bir toplumu anlamak için tam bir veri kaynağı olmasa da sosyal medyada olan bitene baktığımızda Türkiye’nin küçük burjuvazisi de ortaya çıkan bu burjuva siyasi krize atladı. Hatta bir ara sosyal medyada depremle ilgili tweetler bile saatlerce tek tük gözükmeye başladı.*

Sonuç olarak, normal şartlarda daha uzun bir yazı konusu olması gereken siyasi krizin özü şudur: Depremle de kendisini bir kez daha gösterdi ki, burjuva aklı için toplumun gerçekliği ve onun sorunları diye bir konusu, gündemi, planı, programı yoktur. İşçi sınıfı, emekçiler, yoksullar, Kürt halkı, kadınlar, kapitalizm tarafından ezilen, sömürülen herkes kendilerini bağımsız bir varlık olarak ortaya koymadıkça olmayacaktır. İşçi sınıfı ve ezilen kitleler kendilerini ortaya koymadıkça da egemen sınıf olan burjuvazinin ve onun en sadık ve bağnaz müttefiki küçük burjuvazinin peşinde ve onların dünyasının sınırları içinde olacaktır.

Yazının yazıldığı sırada Meral Akşener, Kılıçdaroğlu’nun adaylığına itiraz ederek, kendi adayları olarak Mansur Yavaş ve Ekrem İmamoğlu’nu ilan ederek Altılı Masa’ya tekme vurarak devirdi. Yukarıdaki paragraflara istinaden yazının bitmiş halindeki son cümle şuydu: Dün gece gösterdi ki, 1 deprem 1 tweetin altında kaldı. Ancak şu an olan şudur: Deprem Altılı Masa’nın altında kaldı.

(*) Twitter algoritma üzerine çalışır. Bu algoritmanın temeli de hakkında daha fazla paylaşım yapılan konuların öne çıkması üzerinedir. Bu anlamda Twitter akışında konular bakımından özel bir önem ve eşitlik ilişkisi bulunmaz. Yani Twitter algoritması örneğin “deprem özel ve önemli bir konu, bu nedenle  insanlar depremle ilgili konuları daha fazla görmeli, konuşmalı” demez.