EYT “müjdesi” bir türlü gerçekleşmiyor!



EYT’ye ilişkin düzenlemeyi Meclis’e getirmeyen devlet süreci uzattıkça milyonlarca emekçinin cebinden her ay 7 bin lira çekmiş oluyor. HDP de Meclis’e EYT konusunda bir teklif sundu. Teklifte kademeli geçişin ücretler arasında yaratacağı farkı dengeleyecek düzenleme önerisi de var.


Seçim öncesinde rıza üretme araçlarından biri de Emeklilikte Yaşa Takılan (EYT) milyonlarca emekçinin beklentilerine kısmi de olsa yanıt vermek oldu. AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan yılbaşı arifesinde yaptığı açıklamada “EYT meselesini çözüyoruz” demiş ve yaş sınırlamasını kaldırdıklarını açıklamıştı. Aylardır parça parça gündeme getirilen en nihayetinde yılbaşı öncesinde noktanın konulduğu izlenimi veren hükümet, aradan geçen günlere rağmen gerekli yasal düzenlemeyi Meclis’e getirmiyor. Erdoğan’ın açıklaması sonrası EYT konusundaki düzenlemenin hızla yasalaşacağını bekleyen milyonlarca emekçi SGK önlerinde kuyruk oluşturmuş, içlerinden birçoğu prim gün sayısını tamamlamak için bankalarda kredi çekme telaşına düşmüştü. Fakat 1 Ocak itibariyle emekli maaşı alacakları hayali kuran emekçiler şimdi bir belirsizlik içinde tedirginlikle bekliyor. Dahası yasanın uzadığı her ay için alacakları maaşı da alamamış oluyor.

Bu böyleyken EYT konusundaki kademeli geçişe dair de ciddi sorunlar sözkonusu. 2000 öncesi işe girenler ile 2000-2008 arasında işe girenler arasında mevcut enflasyon koşullarında çok ciddi farklar oluşuyor. AKP cenahının Meclis’e getirmeyi erteledikçe ertelediği teklifte bu kademeli geçişin ücretler arasında yaratacağı eşitsizliği giderek bir yaklaşımın olmasıysa beklenmiyor. Oysaki bu farkın ya emeklilik yasasında toptan bir düzenleme ya da çıkarılacak bir intibak yasasıyla giderilmesi mümkün.

Bu arada EYT’deki kademe sorununun yanısıra hükümet cephesinden gelen açıklamalardan ya da “enflasyon düştü” denilerek emekli aylıklarına yüzde 30 oranında zam yapılmasından da anlıyoruz ki, EYT’lilerin önemli bir kısmı yine asgari ücretin altında bir meblağa mahkum edilecek.

Bu arada hükümetin EYT sorununun giderilmesi için yapacağı düzenlemeyi bilinçli olarak Meclis’e getirmediği, keza seçim arifesinde böyle bir düzenleme yaparak sineğin yağından yağ çıkarmayı hesapladığı düşünülüyor. Diğer taraftan kazanmaması durumunda EYT düzenlemesinin bütçe üzerinde yaratacağı ek külfeti burjuva muhalefetin sırtına yüklemeyi hesapladığı da başka bir yorum.

HDP, EYT konusunda belirttiğimiz bu handikapları da gözeten bir teklif verdi.

HDP Diyarbakır Milletvekili Garo Paylan verdikleri teklife ilişkin açıklamalarda bulundu.

“Yasa teklifimiz ile EYT’lilerin miladını 8 Eylül 1999’dan 31 Aralık 1999’e çekiyoruz”

Erdoğan’a “Neden düzenleme yapmayı erteliyorsunuz?” diye soran Paylan şöyle devam etti:

Ben size söyleyeyim. Çünkü en az 2 milyon 250 bin yurttaşımız emekli olacak. Ortalama 7 bin TL maaş alacaklar. Bu meselenin maliyeti aylık 15 milyar TL olacak. Sayın Erdoğan, şöyle bakıyor; bu meseleyi 3 ay ertelersem 45 milyar TL karda olurum diyor. Ben bu 45 milyar TL ile yandaş müteahhitlerime daha fazla destek olurum diye bakıyor. Bunun gecikmesi, her bir yurttaşımızdan her ay 7 bin TL’nin ceplerinden çalınması anlamına geliyor.

Biz bu anlamda bir kanun teklifi verdik. EYT’nin derhal Meclis gündemine alınmasını ve yasalaşmasını öneriyoruz. EYT’li tüm yurttaşlarımızın 1 Ocak itibarıyla maaş almasını öneriyoruz. Meclis bir hafta, 10 gün içinde bu yasayı çıkarabilir ve 1 Ocak 2023 tarihi itibarıyla da tüm EYT’li yurttaşlarımız emekli olabilir. Yasa teklifimiz ile EYT’lilerin miladını 8 Eylül 1999’dan 31 Aralık 1999’e çekiyoruz. Niçin bunu yapıyoruz? Çünkü 99 yılında hem Körfez Depremi oldu hem de Düzce Depremi oldu. Yurttaşlarımız işe girişlerini gecikmeli yaptılar. Bu açıdan EYT’lilerin yürürlük tarihini 31 Aralık 1999’a kadar işe girenler anlamında değiştirmeyi öneriyoruz.

“Tüm siyasi partiler, Erdoğan’ın söz verdiği gibi 31 Aralık 2022 itibariyle EYT’li tüm yurttaşlarımız emekli etmelidir”

Emekli aylıkları arasındaki dengesizlikleri giderecek bir intibak yasası çıkaralım diyoruz. Ya emeklilik alanını topyekûn düzenleyelim. 2000 öncesi işe girenler ile 2000-2008 arasında işe girenler arasında çok ciddi emekli maaşı farkı var. Bu emekli maaşları arasındaki farklarını giderecek bir intibak yasası çıkaralım. En düşük emekli aylığını da asgari ücret seviyesine yani 8 bin 500 TL’ye çıkaralım diyoruz. EYT’liler emekli olmayı bekliyor  sayın Erdoğan. Neden onlara söz verdiniz? EYT’yi çıkarmak yerine önüne engel koyuyorsunuz. Bu yasa tekliflerimiz bir an önce gündeme gelsin.

Bu yasa teklifimize tüm siyasi partilerin destek vermesini bekliyoruz. Mademki saraydan irade konulamıyor bu konuda EYT konusunda Meclis irade koymalı. Tüm siyasi partiler, Erdoğan’ın söz verdiği gibi 31 Aralık 2022 itibariyle EYT’li tüm yurttaşlarımız emekli etmelidir.”